 +L-Iben t'Alla sar Bniedem Lulju 2007 numru 491
Dale Carnegie kien raġel fqir Skoċċiż meta
rifes l-Amerika. Stinka u ħadem bi sħiħ u spiċċa wieħed mill-ikbar
miljunarji Amerikani. Miegħu kellu jaħdmu għexieren ta’ “Għalija kull wieħed minn dawk il-miljunarji hu biċċa deheb. Bħalma biex tikseb biċċa deheb trid tinżel eluf ta’ metri taħt l-art u ttella’ mijiet ta’ kilogrammi f’ġebel li ma jiswa xejn sakemm minnhom tagħżel id-deheb hekk nagħmel jien minn nies ta’ madwari. Dawk inżilt għalihom fil-fond u neħħejt minnhom il-ġebel li ma kienu jiswew xejn. Issa saru deheb u nkun iblah narmihom biex jeħodhom ħaddieħor meta kont jien li nżilt fil-fond għalihom.” U kompla Dale: “U ngħidilkom li anki madwarkom hemm ħafna minn dan id-deheb imma n-nies jaraw fihom ġebel biss għax jinsew li taħt dan il-materjal hemm id-deheb.” Carnegie stagħna għax f’ta’ madwaru ra skalluni għas-suċċess mhux żgambettaturi. Jalla aħna fir-relazzjonijiet ma’ l-oħrajn niftakru fid-deheb li jkun hemm moħbi taħt ġebel irħis li jidher minn barra. Kieku l-apprezzament tagħna għal ta’ madwarna jkun ikbar. U tiskanta mbagħad kif anki l-apprezzament ta’ ħaddieħor għalina jikber ukoll għax l-apprezzament ħafna drabi hu reċiproku... lil min tapprezza aktarx li japprezzak ukoll. U d-dinja ta’ madwarna ssir għalina ġnien ta’ mistrieħ flok andar ta’ lotta.
|
|
XENI MINN TREJQET IL-HAJJA Jirrakkonta Norman Vincent Peale: Jgħid li darba kien preżenti għal ikla ta’ professur - kirurgu ta’ fama. U xi ħadd xtaqu jirrakkonta xi episodju li baqa’ f’moħħu. Il-professur isserja u aħna wkoll waqafna ssummati għax donnu bsarna li ser jgħidilna xi esperjenza sublimi. Kirurgu għal tletin sena wettaq min jaf kemm-il elf operazzjoni. U beda r-rakkont tiegħu.
“Kont ili ġà snin
professur stabilit. Kelli isem stupend u kont naqlagħha tajjeb ħafna. Iżda fil-familja kelli l-inkwiet. L-imħabba ta’ bejni u bejn marti ma kinitx għadha kif kienet qabel u anki l-istess uliedi donnhom ma kinux juru rispett u mħabba li kont nippretendi minnhom. Forsi għax kienu żgħar jew forsi għax nies il-mara kienu qed ibegħduhom minni. Naf żgur li kien żmien iebes għalija u għal marti u kont nibża’ li ma kienx hemm dawl f’tarf is-sqaq ta’ ħajjitna u biex tagħqad fl-isptar kien hemm min intebaħ u beda juri ħafna simpatija. Riditni nkun ċert li lesta tilqagħni Jekk jien insib li marti għalqitli l-bieb f’wiċċi.
“U darba għal operazzjoni kelli tifla kont naħsibha binti età tagħha... marida serja. Il-ġenituri tagħha jħobbuha b’imħabba kbira imħabba tal-ġenn imma kien hemm il-biża’ li jitilfuha. Ħadd daqsi ma kien jaf kemm kbir kien il-periklu. Imma għamiltilhom il-qalb għad li xorta wrejthom x’seta’ jiġri. U f’jum l-operazzjoni ż-żgħira ħarset lejja u meta għidtilha li ser inraqqadha ħalli tqum imfejqa qaltli: ‘La ser norqod irrid nitlob.’ U dlonk niżlet għarkobbtejha u talbet: ‘Ġesù jien naf li tħobbni F’idejk nintelaq Dak li trid int hu dejjem l-aħjar għalina.’ Żgur li ma kinitx it-talba tagħha. Semgħetha u rrepetietha iżda kienet donnha t-talba tiegħi. L-operazzjoni rnexxiet it-tifla fieqet u mal-fejqan tat-tifla fieqet ukoll il-ġerħa tal-familja tiegħi għax minn dakinhar bdejt ngħaddi kuljum fi knisja żgħira u nirrepeti t-talba ta’ dak l-anġlu ċkejken ‘Ġesù jien naf li tħobbni f’idejk nintelaq dak li trid int hu dejjem l-aħjar għalija.’”
|
|
DR CORONATO GRECH M.D.
ikompli
l-artiklu interessanti li beda f'Gunju... LIEMA REALTA'? Qabża oħra ’l isfel ta’ elf, teħodna fir-reġjuni ferm żgħar tan-nanometri. Nanometru huwa wieħed minn elf ta’ millimetru. Dan huwa d-daqs ta’ molekoli mdaqqsa; per eżempju molekola ta’ sucrose, li huwa z-zokkor li nżidu fil-kafè, fiha madwar nanometru. Hawnhekk anki l-iċken viruses huma kbar; per eżempju dawk ta’ l-influwenza fihom madwar 120 nanometru, waqt li l-iżgħar viruses msejħa bacteriophages (għax jinfettaw il-bakterja!) huma madwar 20 nanometru. F’dan id-daqs il-pajsaġġ jista’ biss jiġi immaġinat għax impossibli narawh bid-dawl. Dan għaliex il-partiċelli-mewġiet tad-dawl li bihom naraw huma ferm ikbar minn nanometru: l-ispektrum ta’ kuluri jvarja minn 760 nanometri għal kulur aħmar, għal 415 nanometru tal-kulur vjola u huwa impossibli tara bihom oġġetti iżgħar minnhom. Intant, f’dan id-daqs ta’ l-ittri tal-paġna li qed taqra ‘jidhru’ bħala sisien u widien enormi. Madankollu t-teknoloġija tallum qed tinżel sew fid-dinja tan-nanometri. Fil-futur, mhux imbiegħed, għad naraw nanorobots injettati fiċ-ċirkulazzjoni, fejn per eżempju, jintbagħtu fl-arterji u l-qalb biex ineħħu saffi ta’ kolesterol, jew inkella tumuri, jew infezzjonijiet. Elf darb’oħra iżgħar u niġu għal pikometri. Pikometru (mill-Ispanjol ’pico’ għal żgħir ħafna) huwa wieħed minn miljun ta’ mikrometru. Hawn issa qegħdin fir-reġjun subatomiku. F’dan il-kejl anki l-atomi huma kbar, per eżempju dawn ta’ l-idroġenu, karbon, ossiġnu u nitroġenu fihom madwar 100 pikometri, u dawn huma fost l-iżgħar atomi.
U jerġa’ qabża oħra hija
dik ta’ elf oħra, għal femtometri. Femtometru huwa wieħed minn miljun ta’
nanometru. Issa
Fir-reġjun tal-femtometri nidħlu fid-dinja stamba (għalina) tal-quantum, fejn bl-ikbar serjetà, ix-xjentisti jgħidulna li anki vakwu mhux vojt, fejn electron (partiċella oħra iżgħar mill-pronton u neutron, u ma tikkonsistix minn quarks) waħda tista’ tgħaddi minn żewġ postijiet f’daqqa, li tista’ titfaċċa f’post minn ieħor mingħajr ma tgħaddi minn bejniethom, jew fejn il-pożizzjoni u l-livell ta’ enerġija huma possibli biss dawk iddettati mil-liġijiet tal-quantum, u fejn ma nistgħux inkunu nafu eżatt u fl-istess ħin partiċella fejn hi u x’veloċità għandha. Dan kollu kien ikun purament fantasija li kieku mhux għax dawn il-fenomeni kollha ġew osservati... fl-ispjegazzjonijiet li għadna lura. Fadal l-aħħar qabża, qabża imma tant kbira li hija ferm u ferm ikbar minn dik minn metru għal femtometru. Din hija l-hekk imsejħa Planck’s length u hija d-distanza li inqas minnha l-liġijiet tal-fiżika rigward il-gravità, spazju u żmien ma jibqgħux jgħoddu, u dimensjonijiet ta’ inqas minn hekk ma fihomx tifsira. Intant din id-distanza hija ta’ wieħed minn 10 u 33 żero ta’ ċentimetru, jew wieħed minn 10 u 20 żero inqas minn proton! Hija ’l bogħod u ’l bogħod u ’l bogħod u ’l bogħod mir-realtà tagħna! (Dr Grech ikompli dan l-artiklu fil-ħarġa ta’ Awissu)
|
|
FORSI
JINTERESSAWK Soluzzjoni eħfef Raġel kien qed isibha diffiċli li jorqod. Mar fejn psikjatra u qallu biex jibda jgħodd merħla nagħaġ u bla ma jintebah jorqod. Iżda r-raġel tgħidx kemm għadd nagħaġ u xorta baqa’ mqajjem. Mar talab parir minn bniedem qaddis u dan qallu: “Li kont minnek ninsa n-nagħaġ u nipprova nitkellem ftit mar-Ragħaj!” U belleċ tgħidx kemm raqad fil-fond! Tul ta’ minuta Kienu mistiedna għal tieġ u r-raġel kien qed jistenna lil martu biex imorru flimkien għall-quddiesa u wara għar-riċeviment. Kien ilu jistenna mhux ħażin meta minn isfel staqsieha: “Jien ser indum nistennik jew?” “Minuta oħra... kemm int bla sabar!” Ir-raġel mar ġab barmil ilma u beda jaħsel il-karozza persważ li jkun lestieha minn kollox qabel tgħaddi l-minuta li kienet irreferiet għaliha martu.
Jekk ikollok arloġġ wieħed tħossok ċert mill-ħin imma jekk ikollok tnejn jew tlieta tibda tiddubita liema minnhom hu eżatt. Ħafna drabi l-ħafna ġid flok iħaffiflek ħajtek... ijassrek.
Dik xorti!
Ibdel il-liri ma’ minuti u ssib li f’ġimgħa kellek iktar minn 10,000 minuta li tahomlok il-Mulej u minnhom talbek 45 lura. Trid tkun daqsxejn egoist meta tgerger biex tagħtihomlu meta jitolbok tisma’ quddiesa f’tarf il-ġimgħa.
Il-qies tal-kritika Meta jien ninnervja għax hemm prinċipju fin-nofs. Meta ħaddieħor jinnervja għax hu supperv.
Meta jien ngħajjat biex inkun ċert li kulħadd jismagħni. Meta ħaddieħor jgħajjat għax hu storbjuż.
Meta jien nonfoq għax ma rridx ngħix bil-karestija. Meta ħaddieħor jonfoq għax hu ħali.
Meta jien infaddal għax jien bil-għaqal. Meta ħaddieħor ifaddal għax hu xħiħ.
Meta jien mgħaġġel għax jien ħafif. Meta ħaddieħor jgħaġġel għax hu fexfuxi.
Kemm hu faċli li tikkritika lill-oħrajn b’għajn tajba fuqek innifsek! Ħalliel iltaqa’ ma’ raġel li kellu fuqu xi flus għax kien għadu kemm ikkonkluda business li ħallielu xi qligħ. Ordnalu l-ħalliel: “Flusek jew ħajtek?” “Ħu ħajti... il-flus li għandi rridhom għal meta nixjieħ!”
|
|
AHBARIJIET TA'
INTERESS IŻŻEWĠU Jeremy Vella ta’ Triq Ħida lil Maria Grima (Victoria). Infakkruhom biex fil-ħajja taż-żwieġ tagħhom isibu ħin għat-talb. Il-familja li titlob flimkien tibqa’ flimkien.
IL-LAQGĦA TA’ ĠUNJU Peress li l-laqgħa saret lejlet il-kanonizzazzjoni ta’ Dun Ġorġ kien xieraq li nitkellmu ftit dwar dan il-qassis twajjeb u umli li xtaq li ismu jintemm ma’ ġismu billi ta’ warajh jaħarqu dak kollu li kien tiegħu. Tkellem fil-laqgħa l-psikologu Dr Michael Galea PhD u semma għaliex dan il-qassis irnexxielu jiġbed tant nies warajh. Għax kien trasparenti u umli. Il-Kanonku Dun Ġużepp Grech irrakkonta ġrajjiet marbutin ma’ l-ewwel qasam tal-MUSEUM fin-Nadur u s-sehem importanti li taw nies bħal Salvu Buttigieg biex twaqqfet is-soċjetà f’raħalna. Smajna wkoll xi rakkonti marbuta ma’ Dun Ġorġ u spiċċajna l-laqgħa billi smajna flimkien silta qasira minn sajda museumina li Dun Ġorġ kien għamel xi sentejn qabel miet. Tkellem sabiħ fuq il-ħniena ta’ Alla li jħobbna għax Hu missierna. Wara l-laqgħa tellajna tifkira żgħira ta’ San Ġorġ Preca. Ħajr lil ħabibna Robert Borg li għal darb’oħra pprovdielna bi drinks li qassamna wara l-laqgħa. Offerta ġeneruża li jagħmilha kull xahar.
STEDINA għal-laqgħa ta’ LULJU 2007 Ser issir nhar is-Sibt 7 ta’ Lulju fit-8.15p.m. L-Imnarja għaddiet u jalla permezz tal-festa tar-raħal ersaqna aktar qrib ta’ Ġesù bħalma qribu kienu f’ħajjithom u wara mewthom l-appostli patruni tagħna San Pietru u San Pawl. Ftit ftit anki dan is-sajf igerbeb. Żgur li jkollna ħafna aktar ħin ħieles. Nagħmlu sew li nistrieħu u niddevertu. Iżda ma għandniex ninsew il-bżonn spiritwali tagħna. Permezz tal-laqgħa nkunu qed inżommu r-rabta tagħna flimkien. Mela nistennewk. Ejja int u ħajjar lil sħabek jiġu wkoll. u ħajjar lil sħabek jiġu wkoll.
|
|
IL-BIBBJA
FIL-HAJJA TAL-LUM [Jefte kien iben prostituta. Kien imwarrab, sar mexxej ta’ klikka. Iżda meta l-Lhud ħabbtu wiċċhom ma’ għadu f’saħħtu, daru lejh. Hu aċċetta.] “Ġie fuq Jefte ruħ il-Mulej... u għadda Jefte għall-Għammonin biex jaħbat għalihom, u rħiehom il-Mulej f’idejh.” {Imħallfin 11: 29, 32}
Frank Harris III kiteb fiċ-Chicago Tribune “Bħala Amerikani ta’ ġilda sewda għandna ħafna okkażjonijiet fejn nobogħdu. Il-mibegħda, wara kollox hi, waħda mill-ftit affarijiet li aktar għandna ċans għaliha mill-bniedem l-abjad.” Iżda mbagħad bidel ir-ritmu u kompla: “Il-mibegħda tagħmik mhux iddawlek Il-mibegħda ssoffok mhux iżżommok. Il-mibegħda tfarrak mhux tibni... Għalhekk ma għandniex nobogħdu.”
L-istorja ta’ Harris u ta’ Jefte jġagħluni nistaqsi, Kif qed nieħu ħsieb ir-rabja u l-mibegħda f’ħajti?
Jekk tobgħod qisek qed taħraq darek biex teqred ġurdien. HARRY EMERSON FOSDICK
|
|
Dawn li ġejjin huma slogans li l-Knisja wżat f’kampanja pubbliċitarja f’Singapore. Wara kull waħda kien hemm il-firma ta’ Alla. Aqrahom u aħseb dwarhom:
Tixrobx jekk ser issuq. Għadek ma intix lest biex tiltaqa’ miegħi.
Tista’ timmaġina l-prezz ta’ l-arja kieku kellek tixtrih mingħand aġent ieħor?
Xi tridni nagħmel biex niġbidlek l-attenzjoni? Nagħmel reklam f’gazzetta?
Nies tad-dinja, tistmawnix bħala xi ħadd mill-ispazju.
Kont qed naħsibha jekk nagħmilx id-dinja bajda u sewda. Imbagħad reġa’ bdieli.
Jekk ma rajtx ix-xemx tiela’ dalgħodu tinkwetax. Nagħmillek oħra għada.
Kif tgħid li għamilt kollox bis-saħħa tiegħek? Niftakar sew il-jum li ħlaqtek.
Jekk tiskanta bis-sbuħija tal-Mona Lisa irridek tara l-kapolavur tiegħi... fil-mera.
Tinsiex l-umbrella. forsi nsaqqi l-pjanti llum.
Naħseb li int l-iktar persuna sabiħa tad-dinja. U iva... int taf kif jien miġnun fuqek.
Għid lit-tfal li nħobbhom.
Ejja niltaqgħu d-dar tiegħi nhar il-Ħadd qabel il-partita.
Ejj’oqgħod u ġib it-tfal.
Għandna bżonn nitkellmu.
Għoġobni t-tieġ. Issa stedinni għaż-żwieġ.
It-triq li qiegħed fiha… twasslek sa għandi?
Imxi warajja.
Temmen bil-Big Bang? Int trid tiċċajta?
Qrajtu l-ktieb tiegħi? Taf li ser ikollok eżami?
Taf fejn int sejjer?
Tħallinix nerġa’ ninżel.
|
|
IL-POODLE U
L-LEOPARD
“Kemm kien tajjeb dan il-leopard. Tgħid fadal xi ieħor?” Ma’ dan il-kliem il-leopard ħarab. Xadin ra x-xena kollha. Ħaseb li seta’ jikxef is-sigriet b’patt ta’ protezzjoni mil-leopard. Mar sabu u wrieh bil-qerq tal-poodle. “Itla’ fuqi ħa mmorru nsibuh!” U x-xadin tela’ fuq dahar il-leopard u lebbtu lejn il-kelb anzjan. Il-poodle rahom ġejjin. Ma kellux ċans jiġri aktar minnhom. Malli qorbu qal: “Fejn mar dan l-imbierek xadin? Ilni siegħa li bgħattu jġibli leopard ieħor!” L-esperjenza dejjem hija aktar qawwija mill-ħeġġa taż-żgħożija. |
eluf ta’ nies
fosthom xi 30 miljunarju li naturalment kienu jippretendu pagi enormi biex
jaħdmu għalih imma Dale Carnegie kien xorta jżommhom miegħu. Xi ħadd darba
staqsieh għaliex ma jtellaqhomx ’il barra biex jiffranka dawk l-eluf kbar ta’
dollari li kien jagħtihom u flokhom jingaġġa oħrajn imma Dale kien
jirrispondi:
l-affarijiet huma żgħar kemm jistgħu jkunu fl-univers kif
nafuh. F’dan id-daqs anki n-nukleu ta’ atom huwa enormi. Per eżempju l-ikbar
nuklej fihom daqs ta’ madwar 650 femtometri għalkemm jikkonsistu
f’partiċelli iżgħar, il-
Pawlu ma riedx jemmen lil
għajnejh. Ra quddiemu ċekk b’ismu u fuqu s-somma sabiħa ta’ Lm10,000. U nota
żgħira. ‘Dawn kollha għalik imma f’tarf il-ġimgħa niġi u trid tagħtini Lm45
minnhom’. Pawlu ħassu ferħan ser itir. X’inhuma Lm45 ħdejn Lm10,000?
Mara xiħa sinjura
ddeċidet li tmur safari u magħha tieħu l-